"Chinese bouwplaats" in Servië: activisten spreken van "slavenarbeid

dw.com "Chinese bouwplaats" in Servië: activisten spreken van "slavenarbeid Sanja Kljajić, Nemanja Rujević - Gisteren om 17:16 Ongeveer 500 Vietnamese arbeiders bouwen een Chinese bandenfabriek in Servië - onder onmenselijke omstandigheden, zeggen activisten. Geen geld, geen paspoorten, geen warm water. De regering is het daar niet mee eens. Servië: Vietnamese gastarbeiders hebben geen rechten "Geen eten, geen elektriciteit", zegt een Vietnamese arbeider - hij spreekt niet veel meer Engels. De journalisten zijn er weer. Deze man en zijn ongeveer 500 landgenoten kunnen niet echt geloven dat hun lot al dagenlang de media in Servië bezighoudt en een politieke kwestie dreigt te worden. Maandenlang hebben de arbeiders uit het Verre Oosten gezwoegd op een bouwterrein in de buurt van Zrenjanin, in het noorden van het Balkanland. Daar wordt op een onontgonnen terrein een reusachtige fabriek van de Chinese autobandenfabrikant Linglong Tyre gebouwd. Honderden Vietnamese arbeiders bouwen een Chinese bandenfabriek in Noord-Servië Linglong zal hier ongeveer 900 miljoen US dollar investeren. Een recordverbintenis voor Servië. Binnenkort zullen meer dan 1000 werknemers in de productie werken. Strafrechtelijke aanklachten van mensenhandel Maar het sprookje van de "ijzeren vriendschap" tussen China en Servië en de grote kans van de nieuwe zijderoute wordt vertroebeld door berichten over slaafse arbeidsomstandigheden op de bouwplaats. "Het is verschrikkelijk. Mensen hebben niet eens medische hulp," rapporteert onderzoeksjournaliste Ivana Gordić, die als eerste over de leef- en werkomstandigheden van de Vietnamezen berichtte. Beelden van de kabelzender N1 tonen ook vervallen krotten aan de rand van de stad, met bedden als in overvolle gevangenissen en slechts twee oude badkamers voor honderden mensen. "Er is geen verwarming en het warme water in de boiler is hooguit genoeg voor vijf mensen," vertelde Gordić aan DW. Servische activisten hebben strafvervolging ingesteld op verdenking van slavenarbeid en mensenhandel. Volgens de klacht hebben de gastarbeiders slechts een maandsalaris ontvangen, hoewel zij sinds het voorjaar van 2021 in Servië zijn. De werkgever had hun paspoorten ingehouden. Slechte arbeids- en huisvestingsomstandigheden voor Vietnamese migrerende werknemers in Zrenjanin Vorige week hebben activisten een arbeider uit de kazerne gehaald die eerder was ontslagen omdat hij met de media had gesproken. Er ontstond een handgemeen met veiligheidsagenten, pas daarna verschenen politie en arbeidsinspecteurs. Verscheidene journalisten werden in hun werk belemmerd door een Chinees wiens rol niet duidelijk is, onder wie de DW-verslaggever. In een donkere bestelwagen met kentekenplaten uit Belgrado blokkeerde de man even het DW-team op de weg, maar ging er toen weer vandoor. President "smeekt" om Chinees geld Het is allemaal gewoon een "media- en politieke campagne" tegen het Chinese kapitaal, zegt de Servische president Aleksandar Vučić in een reactie. "Onder druk van het publiek hebben we inspecteurs gestuurd. De omstandigheden zijn niet goed, maar ze worden beter", gaf Vučić toe, en vroeg de critici vervolgens: "Moeten we de investering van 900 miljoen vernietigen? Wij willen ook de Vietnamese arbeiders helpen, maar ik zal de investeerders niet wegjagen." De sterke man in Belgrado regeert het land in zijn eentje, er is vrijwel geen oppositie en de grote media worden aan de leiband gehouden. Hoewel Vučić voorstander is van het EU-lidmaatschap van zijn land, spreekt hij er openlijk over dat hij bij China's sterke man Xi Jinping om investeringen "smeekt". Aleksandar Vučić en Xi Jinping in Peking op 16.05.2017. Intussen controleren Chinese bedrijven een grote staalfabriek en een kopermijn in Servië. Zij bouwen spoorwegnetten en autowegen. Duitse en andere westerse investeerders worden ook het hof gemaakt met overheidssubsidies, gratis land of belastingverlagingen. "Het probleem hier is niet dat Linglong een Chinees bedrijf is," zegt Danilo Ćurčić, de mensenrechtenadvocaat van de niet-gouvernementele organisatie "A11", die de zaak onderzoekt. "Het echte probleem is dat deze situatie een logisch gevolg is van de uitholling van de rechten van de werknemers en van de zogenaamde race to the bottom voor buitenlandse investeringen". Dit verwijst naar het overvloedige geld dat investeerders krijgen voor elke gecreëerde baan. De bedragen lopen op tot 50.000 euro per baan - gewone werknemers verdienen meestal 400 à 500 euro netto per maand. Als werkbank voor Westerse en Chinese bedrijven wordt Servië steeds meer het "Bangladesh van de Balkan", zeggen critici. Werknemers worden bedreigd In een interview met DW, maakt Ćurčić ernstige beschuldigingen in de Linglong zaak. "Servië is in deze situatie geen goedwillende staat, eerder een medeplichtige van de investeerder. Er is geen andere manier om een dergelijke ernstige veronachtzaming van plaatselijke en internationale wetten en verdragen te verklaren.