Monday, April 21, 2025
Rïm Papası Francïsktiñ ölimi: Onıñ soñğı körinisi jäne murageriniñ köleñkesi
Дене оптимисті
Рим Папасы Францисктің өлімі: Оның соңғы көрінісі және мұрагерінің көлеңкесі
Maïssane F. • 1 сағат • 3 минут оқу уақыты
Рим Папасы Франциск бүгін, дүйсенбі, 2025 жылы 21 сәуірде 88 жасында қайтыс болды, деп хабарлады Ватикан. Кардинал Кевин Фаррелл «Рим епископы Франциск Әкенің үйіне оралды» деді.
Соңғы рет көпшілікке көріну
Ол бірінші еуропалық емес папа және Петр тағына отырған алғашқы иезуит болды. Ол 2013 жылы сайланды және өзінің понтификатын ең әлсіздерге, экологияға және дінаралық диалогқа деген адалдығымен қалыптастырды. Оның өлімі 2025 жылғы 20 сәуірде, жексенбіде Пасха батасында соңғы рет көпшілік алдында шыққаннан кейін бір күннен кейін орын алды, ол әлсіреген болып көрініп, Әулие Петр ғибадатханасының орталық балконынан өзінің салтанатты «Urbi et Orbi» батасын берді.
Итальяндық тамырлар және Аргентинада тамыры бар отбасы
Хорхе Марио Бергольо 1936 жылы 17 желтоқсанда Буэнос-Айресте итальяндық иммигранттардың ұлы болып дүниеге келген. Оның ата-анасы Марио Хосе Бергольо мен Регина Мария Сивори 1920 жылдары Италиядан кетіп, өз елінің экономикалық қиындықтарынан құтылу үшін Аргентинаға қашып кетті. Бұл қос мәдениет еуропалық дәстүрді Латын Америкасының сәйкестігімен үйлестіре отырып, болашақ Рим Папасының көзқарасына қатты әсер етті.
Көңілсіз махаббатқа толы жастық
Діни жолға түспес бұрын Хорхе Марио Бергольо өмірін өзгертуі мүмкін оқиғаны бастан кешірді. Жасөспірім кезінде Буэнос-Айрестің Флорес ауданындағы Хорхе мен Амалияның бір-біріне деген сезімі болды. Ол он мен он екі жас арасында Хорхе Марио Бергольо оның қолын сұрады. Ол оған қызыл шатырлы, ақ қабырғалары бар үйдің сызбасын көрсетіп, олар үйленетін кезде бұл олардың болашақ үйі болатынын түсіндірді. Амалияның ата-анасы бұл қарым-қатынасқа үзілді-кесілді қарсы болды. Көңілі қалған жас Хорхе Марио Бергольо Амалияға: «Егер мен саған үйленбесем, діни қызметкер боламын», - дейді.
Рим Папасы Франциск қайтыс болды
Сынақтар мен қиын шешімдерге толы саяхат
Діни қызметкер болғанға дейін Хорхе Марио Бергольо химияға қызығушылық танытып, тіпті зертханада жұмыс істеген. Ол терең діни шақыруды сезінген терең тәжірибеден кейін ғана семинарияға түсуге шешім қабылдады. Ол 1958 жылы Иса (Иезуиттер) қоғамына қосылды және 1969 жылы діни қызметкер болып тағайындалды.
Оның шіркеулік қызметі ең кедейлерге үнемі қамқорлық жасауымен сипатталды. Буэнос-Айрес архиепископы ретінде ол өзінің кішіпейілділігімен және маргинал топтарға адалдығымен ерекшеленді, тіпті қоғамдық көлікті ресми көліктерге артықшылық беруге дейін барды.
Бір әпкесі көшіп, ағасы үшін уайымдады
Хорхе Марио Бергольо 2013 жылы Рим Папасы болып сайланғанда, оның әпкесі Мария Елена Бергольо бұл сәтті үлкен эмоциямен бастан өткерді. Ол таңдауын жариялағанда, ол көзіне жас алып, Римдегі ағасын күтіп тұрған қиын тапсырманы елестетіп, «кедей адам» деп ойлағанын мойындады. «Қандай күйзеліс, қандай эмоциялар», - деді ол Буэнос-Айрестің шетіндегі Итузаингодағы үйінің алдында. Ол әрқашан ағасының Шіркеуде көбірек жауапкершілік алатынын болжағанымен, ол: «Мен оның Рим Папасы болады деп ешқашан ойламадым», - деп мойындады.
Адалдарға жақын және оның тамырына жақын Рим Папасы
Рим Папасы Франциск Америкадан шыққан алғашқы понтифик және осы қызметті атқарған алғашқы иезуит болды. Құндылықтарын сақтай отырып, ол өзінің қарапайым өмір салтын сақтап, кішіпейілділік пен имандыларға жақындықтың маңыздылығын баса айтты. Оның отбасына деген сүйіспеншілігі, танымал дәстүрлері және әлеуметтік әділеттілігі оның бүкіл әлем бойынша танымалдығы мен ықпалын түсіндіретін сипаттамалар болып табылады.
Рим Папасы Францисктің сапары жеке тәжірибелер мен батыл шешімдермен ерекшеленді. Оның көңілі қалған сүйіспеншілігінен бастап, отбасының тамырына деген діни міндеттемесіне дейін әрбір қадамы «қайырымдылық пен адамгершілік туралы хабарды» бейнелейтін адамды қалыптастыруға көмектесті.
Оның мұрагері туралы білгеніміз бен білмегеніміз
Рим Папасы Францисктің мұрагерін сайлау процесі тез басталады. Дауыс беруге құқығы бар 80 жасқа толмаған кардиналдарға арналған конклав ең ертерек 15 күннен кейін басталады. Сикстин капелласына жиналған кардиналдар жасырын дауыс береді. Сайлану үшін кандидат білікті үштен екі көпшілік дауысқа қол жеткізуі керек. Әзірге бірде-бір фаворит пайда болған жоқ және пікірталастар негізгі әлеуметтік, геосаяси және рухани сын-қатерлер контекстіндегі Шіркеудің болашағына арналады.
Dene optïmïsti
Rïm Papası Francïsktiñ ölimi: Onıñ soñğı körinisi jäne murageriniñ köleñkesi
Maïssane F. • 1 sağat • 3 mïnwt oqw waqıtı
Rïm Papası Francïsk bügin, düysenbi, 2025 jılı 21 säwirde 88 jasında qaytıs boldı, dep xabarladı Vatïkan. Kardïnal Kevïn Farrell «Rïm epïskopı Francïsk Äkeniñ üyine oraldı» dedi.
Soñğı ret köpşilikke körinw
Ol birinşi ewropalıq emes papa jäne Petr tağına otırğan alğaşqı ïezwït boldı. Ol 2013 jılı saylandı jäne öziniñ pontïfïkatın eñ älsizderge, ékologïyağa jäne dinaralıq dïalogqa degen adaldığımen qalıptastırdı. Onıñ ölimi 2025 jılğı 20 säwirde, jeksenbide Pasxa batasında soñğı ret köpşilik aldında şıqqannan keyin bir künnen keyin orın aldı, ol älsiregen bolıp körinip, Äwlïe Petr ğïbadatxanasınıñ ortalıq balkonınan öziniñ saltanattı «Urbi et Orbi» batasın berdi.
Ïtalyandıq tamırlar jäne Argentïnada tamırı bar otbası
Xorxe Marïo Bergolo 1936 jılı 17 jeltoqsanda Bwénos-Ayreste ïtalyandıq ïmmïgranttardıñ ulı bolıp dünïege kelgen. Onıñ ata-anası Marïo Xose Bergolo men Regïna Marïya Sïvorï 1920 jıldarı Ïtalïyadan ketip, öz eliniñ ékonomïkalıq qïındıqtarınan qutılw üşin Argentïnağa qaşıp ketti. Bul qos mädenïet ewropalıq dästürdi Latın Amerïkasınıñ säykestigimen üylestire otırıp, bolaşaq Rïm Papasınıñ közqarasına qattı äser etti.
Köñilsiz maxabbatqa tolı jastıq
Dinï jolğa tüspes burın Xorxe Marïo Bergolo ömirin özgertwi mümkin oqïğanı bastan keşirdi. Jasöspirim kezinde Bwénos-Ayrestiñ Flores awdanındağı Xorxe men Amalïyanıñ bir-birine degen sezimi boldı. Ol on men on eki jas arasında Xorxe Marïo Bergolo onıñ qolın suradı. Ol oğan qızıl şatırlı, aq qabırğaları bar üydiñ sızbasın körsetip, olar üylenetin kezde bul olardıñ bolaşaq üyi bolatının tüsindirdi. Amalïyanıñ ata-anası bul qarım-qatınasqa üzildi-kesildi qarsı boldı. Köñili qalğan jas Xorxe Marïo Bergolo Amalïyağa: «Eger men sağan üylenbesem, dinï qızmetker bolamın», - deydi.
Rïm Papası Francïsk qaytıs boldı
Sınaqtar men qïın şeşimderge tolı sayaxat
Dinï qızmetker bolğanğa deyin Xorxe Marïo Bergolo xïmïyağa qızığwşılıq tanıtıp, tipti zertxanada jumıs istegen. Ol tereñ dinï şaqırwdı sezingen tereñ täjirïbeden keyin ğana semïnarïyağa tüswge şeşim qabıldadı. Ol 1958 jılı Ïsa (Ïezwïtter) qoğamına qosıldı jäne 1969 jılı dinï qızmetker bolıp tağayındaldı.
Onıñ şirkewlik qızmeti eñ kedeylerge ünemi qamqorlıq jasawımen sïpattaldı. Bwénos-Ayres arxïepïskopı retinde ol öziniñ kişipeyildiligimen jäne margïnal toptarğa adaldığımen erekşelendi, tipti qoğamdıq kölikti resmï kölikterge artıqşılıq berwge deyin bardı.
Bir äpkesi köşip, ağası üşin wayımdadı
Xorxe Marïo Bergolo 2013 jılı Rïm Papası bolıp saylanğanda, onıñ äpkesi Marïya Elena Bergolo bul sätti ülken émocïyamen bastan ötkerdi. Ol tañdawın jarïyalağanda, ol közine jas alıp, Rïmdegi ağasın kütip turğan qïın tapsırmanı elestetip, «kedey adam» dep oylağanın moyındadı. «Qanday küyzelis, qanday émocïyalar», - dedi ol Bwénos-Ayrestiñ şetindegi Ïtwzaïngodağı üyiniñ aldında. Ol ärqaşan ağasınıñ Şirkewde köbirek jawapkerşilik alatının boljağanımen, ol: «Men onıñ Rïm Papası boladı dep eşqaşan oylamadım», - dep moyındadı.
Adaldarğa jaqın jäne onıñ tamırına jaqın Rïm Papası
Rïm Papası Francïsk Amerïkadan şıqqan alğaşqı pontïfïk jäne osı qızmetti atqarğan alğaşqı ïezwït boldı. Qundılıqtarın saqtay otırıp, ol öziniñ qarapayım ömir saltın saqtap, kişipeyildilik pen ïmandılarğa jaqındıqtıñ mañızdılığın basa ayttı. Onıñ otbasına degen süyispenşiligi, tanımal dästürleri jäne älewmettik ädilettiligi onıñ bükil älem boyınşa tanımaldığı men ıqpalın tüsindiretin sïpattamalar bolıp tabıladı.
Rïm Papası Francïsktiñ saparı jeke täjirïbeler men batıl şeşimdermen erekşelendi. Onıñ köñili qalğan süyispenşiliginen bastap, otbasınıñ tamırına degen dinï mindettemesine deyin ärbir qadamı «qayırımdılıq pen adamgerşilik twralı xabardı» beyneleytin adamdı qalıptastırwğa kömektesti.
Onıñ murageri twralı bilgenimiz ben bilmegenimiz
Rïm Papası Francïsktiñ muragerin saylaw procesi tez bastaladı. Dawıs berwge quqığı bar 80 jasqa tolmağan kardïnaldarğa arnalğan konklav eñ erterek 15 künnen keyin bastaladı. Sïkstïn kapellasına jïnalğan kardïnaldar jasırın dawıs beredi. Saylanw üşin kandïdat bilikti üşten eki köpşilik dawısqa qol jetkizwi kerek. Äzirge birde-bir favorït payda bolğan joq jäne pikirtalastar negizgi älewmettik, geosayasï jäne rwxanï sın-qaterler kontekstindegi Şirkewdiñ bolaşağına arnaladı.